Divine Doppelgänger: Hermes and Odysseus

Hermes and Kalypso

toen ze dit had gezegd leidde ze snel de weg voor hem, en Odysseus volgde in haar stappen; dus het paar, godin en mens, ging door en door tot ze bij Kalypso ‘ s grot kwamen, waar Odysseus de stoel nam die Hermes net had verlaten. Kalypsō stelde vlees en drank voor hem alle soorten voedsel te eten en te drinken, van het soort dat stervelingen consumeren. Maar zij zat tegenover de goddelijke Odysseus,en voor haar zetten de dienstmaagden ambrosia en nectar.
Odyssey 5.192-199, aangepast van Sourcebook

elke keer als ik de Odyssey sluit, ontstaan er nieuwe vragen en gedachten, zoals deze uit het bovenstaande citaat: “where Odysseus took the seat that Hermes had just leave.”Wat is de Betekenis van deze lijn? Immers, om te zitten in Hermes’ stoel impliceert, voor mij, dat Odysseus neemt Hermes’ plaats in het verhaal verhaal, althans metaforisch. Voorspelt deze zin Odysseus ‘ onsterfelijkheid als cultheld? Het lijkt niet op een held / antagonist situatie. In de Odyssee is het Poseidon die de vijand van de held is: “niettemin begonnen alle goden nu medelijden met hem te hebben, behalve Poseidon, die nog steeds godgelijke Odysseus onophoudelijk vervolgde en hem niet naar huis wilde laten komen.”(Odyssee 1.19-21, aangepast van Sourcebook)

de bovenstaande vetgedrukte zin op 5.195: μ μννννθα καθέζετ επ θ θρόνου, wordt slechts twee keer gebruikt in alle Ilias en Odyssee: in Odyssee 5, hierboven, en in Ilias 1.536 – wanneer Zeus daar op zijn troon/stoel zit—gebeurt dit net nadat Zeus en Thetis over de tmmē van Achilles hebben gesproken. De overlappende zin, επ θ θρόνου ἔνθενννέστη, wat in principe betekent dat hij op de stoel ging zitten waaruit hij was opgestaan, komt slechts vier keer voor—allemaal in de Odyssee, waarbij stervelingen betrokken zijn: # 1, Odyssee 18.155, wanneer het lot van aanbidder Amphinomus is bezegeld; # 2, Odyssee 21.139, wanneer Telemachus ervoor kiest om de boog niet voor de vierde keer te tekenen; # 3 Odyssee 21.167 wanneer aanbidder Leiodes faalt bij de boog; en # 4-daar komen we later nog op terug, maar het lijkt erop dat al deze gevallen cruciale momenten zijn en daarbij zou Odysseus Hermes’ zetel innemen er ook één zijn.Hoewel Odysseus pas plaats neemt in Rol 5, is Rol 5 het begin van Odysseus’ verhaal in realtime, dus ik vind het belangrijk welke Olympische god aan het begin van zijn verhaal aanwezig is—Hermes. Is het omdat ze zo op elkaar lijken en is er daarom zo ‘ n impliciete aanwezigheid van Hermes in dit epos? Alkinoos, de phaeacische heerser, zinspeelt hier op zijn eigen beleefde manier op.

“Odysseus,” antwoordde Alkinoos, ” niemand van ons die je ziet heeft enig idee dat je een charlatan of een oplichter. Ik weet dat er veel mensen rondlopen die zulke plausibele verhalen vertellen dat het heel moeilijk is om ze door te nemen, maar er is een stijl over uw taal die mij verzekert van uw goede instelling. Bovendien hebt u het verhaal verteld van uw eigen tegenslagen, en die van de argiven, alsof u een beoefend bard … ”
Odyssee 11.362-369, Sourcebook

Hermes, naast een trickster, de uitvinder van de lier en de fluit (Homerische Hymne (4) aan Hermes. 39-55, 511), was ook een bekwame bard, en lied, natuurlijk, was het ultieme wederkerige medium.Hermes werd geboren in een grot, de zoon van Zeus en de nimf Maia, en was “een zoon, van vele ploegen, sluw, een rover, een veeboer, een brenger van dromen, een Waker bij nacht, een dief aan de poorten, iemand die al snel wonderbaarlijke daden zou tonen onder de doodloze goden” (Homerische Hymne (4) aan Hermes, Evelyn-White translation.)

in de Homerische Hymne (4) aan Hermes wanneer “geluk brengende” (vers 29) Hermes wordt geaccepteerd als een onsterfelijke god door Zeus, dan schenkt Apollo aan Hermes deze attributen: “want je hebt een ambt van Zeus, om daden van ruilhandel onder de mensen in de vruchtbare aarde te vestigen”(vers .516). Zeus geeft op zijn beurt bevestiging van Apollo ’s woorden en beveelt ook dat” Hermes Heer moet zijn over alle vogels van omen en grim-eyed leeuwen, en zwijnen met glimmende slagtanden, en over honden en alle kudden die de brede aarde voedt, en over alle schapen; ook dat hij slechts de aangewezen boodschapper naar Hades zou zijn… ” (568b-572).

veel attributen! Leonard Muellner noemde Hermes in een van zijn Griekse kantooruren als een godheid die communiceert tussen tegenovergestelde polen, een boodschapper tussen goden en stervelingen, iemand die ontwaakt en in slaap brengt, de god van dieven en kooplieden, een communicator, en de god van wederkerigheid, fysiek heen en weer, en uitwisseling. En alle kenmerken zijn zeer in overeenstemming met Odysseus en de Odyssee.

een aanhoudende aanwezigheid

na al deze informatie te hebben bestudeerd, waarvan de meeste naar voren kwamen tijdens de Kosmos Society close reading sessions of Scrolls 5 and 11 (“Pylians” Odyssey study group), lijkt een aanhoudende vraag die ik had over de Odyssey nu duidelijker. Het verbaasde me altijd dat Zeus aan het begin van Rol 1 gericht is op de dood van Aegisthus. Ik dacht dat het iets te maken had met mēnis, en ook de schending van xenia die Zeus’ invloedssfeer is. Welnu, ja—en dat geldt ook voor Hermes, want Hermes is de god van uitwisseling (een volgend kenmerk van gast / gastheerrelaties) – wat hem de volmaakte godskeuze maakt om deze sterveling te waarschuwen voor de bedoelde dwaasheid. Zeus zegt:

“… Kijk naar Aegisthus, hij moet de liefde met Agamemnon ‘ s vrouw onrechtvaardig bedrijven en vervolgens Agamemnon doden, hoewel hij wist dat het de dood van hem zou zijn; want Ik stuurde Hermes, de machtige Waker, om hem te waarschuwen geen van deze dingen te doen, aangezien Orestes zeker zijn wraak zou nemen wanneer hij opgroeide en naar huis wilde terugkeren. Hermes vertelde hem dit in alle goede wil, maar hij wilde niet luisteren, en nu heeft hij alles volledig betaald.”
Odyssey 1.35-43, Sourcebook

de infrastructuur van de Odyssey is nu aanwezig en heeft veel te maken met Hermes. Odysseus, net als Orestes, is een agent van dikē, “vereerd koning (s)…door middel van rechte oordelen (Hesiodus, Theogonie 80), en dus Odysseus moet zijn weg terug naar Ithaca via een lange reis van leugens, diefstal, en tijdige hulp van de goden—alle zaken voor Hermes—om de vrijers die in flagrante schending van xenia en de wederzijdse uitwisseling tussen degenen die een gast/gastheer relatie had straffen.

Hermes staat bekend als de “gelukbrengende god” (Homerische Hymne (4) tot Hermes 551), maar het woord εριούνης heeft twee betekenissen volgens Autenrieth: “luck bringer”, en “The ready helper”. Nu is dit allemaal verbonden voor mij, omdat Hermes, vanaf Odyssee Scroll 5, subtiel aanwezig is om over te waken, en Odysseus te helpen met zijn nostos—dat is de reis van de terugkeer, niet alleen het eindpunt.

hier zijn enkele voorbeelden: in Odyssey Scroll 7. 85-135, Odysseus, voordat u het Huis van Alkinoos binnen ziet: jonge mannen met fakkels (Hermes, volgens Homerische Hymne (4) tot Hermes 111, uitgevonden vuur en vuur-stokken) om licht te werpen op de festers binnenin (Hermes, als helper), en honden (Hermes) gemaakt van goud en zilver aan weerszijden van de drempel pilaren om te waken (Hermes opnieuw). En zodra hij de bronzen drempel oversteekt, ziet Odysseus de meest prominente Phaeaciërs die drankoffers aan Hermes geven, wat elke avond wordt gedaan voordat hij “weg gaat voor de nacht”.

meer voorbeelden: in Odyssey 10.275-305, Hermes in de vermomming van een jonge man, helpt Odysseus om Circe ‘ s drankjes tegen te gaan door hem de plant moly en advies te geven over hoe hij zijn kameraden kan bevrijden. En natuurlijk is er Scroll 11, Odysseus ‘ reis naar Hādēs, waar hij zijn scheepsmaat Elpenor ontmoet. Hermes wordt niet genoemd in de tekst, maar omdat hij de dirigent van psūkhai naar Hādēs is, zou hij Elpenor daarheen begeleiden, dus zijn aanwezigheid wordt geïmpliceerd. De oude Griekse beelden en vaten waaruit blijkt dat dit begrip kunnen alle drie samen te laten zien, zoals hieronder. Afbeelding: Lykaon Painter: Pot met Odysseus en Elpenor in de onderwereld. Aan de rechterkant ziet men Hermes staan.Odysseus met Elpenor en Hermes

er zijn meer voorbeelden in latere rollen, zoals in rol 13: “When they began rowing out to sea, 79 he felt a sweet sleep falling on his oogleden. Het was een diepe slaap, de zoetste, en het meest vergelijkbaar met de dood.”(Odyssey 13.78-80, Sourcebook). Echter, Ik zal afzien van eventuele extra voorbeelden als we nodig hebben om verder te gaan met deze blog reis.

tussen tegenoverliggende Polen

Hermes is een godheid die overgaat tussen tegenoverliggende Polen; tussen levend en dood, tussen ontwaken en slapen, tussen grote afstanden—van en naar de goden in Olympus en de sterfelijke wereld. Het lied van Odysseus is gevuld met deze polaire tegenstellingen, geografische, emotionele, fysieke en metafysische. Odysseus gaat van de rijke koning van Ithaca naar een man die drijft op de wijn-donkere zee op slechts één hout:

Poseidon Earthshaker wekte een grote golf op hem,
deinos en moeilijk, overkoepelend, en het trof hem.
en net zoals de sterke wind een hoop droge kaf
schudt en ze op deze manier verspreidt en dat:
zo verspreidden de lange houtsoorten zich.

de grote zwellende Golf stootte-met-een-brullend-geluid op het droge
verschrikkelijk , en had alles omhuld met schuim van de Zoutzee

Odyssey 5. 366–370, 402–403 .

zelfs binnen dat citaat zijn er tegenstellingen-in het midden van stijgende golven let op de verwijzingen naar droge kaf of kaf , en akhnē kan schuim of kaf betekenen (Autenrieth): – een voorteken voor Odysseus ‘ toekomst zoals voorspeld door Teiresias in rol 11.Odysseus gaat ook over van “gerespecteerde koning” naar een dief en bandiet, en wanneer hij naar het oerland van Polyphemus reist, wordt hij een man zonder identiteit—”my name is Noman” (Odyssey 9.366). Hij maakt de sacralized reis van Ogygia, het verste punt van huis, het punt van no-return, “dat eenzame zee-girt eiland, ver weg,… in het midden van de zee” (Odyssee 1.50), waar hij zich in de laagste diepten van wanhoop bevindt, naar het land van de Phaeaciërs met hun ideale samenleving, die Zeus beschrijft als “die verwant zijn aan de goden, (Odyssee 5.30–37). Dit is waar de naamloze Odysseus zal zorgen voor zijn nostos door het zingen van zijn eigen liedjes, het verkrijgen van een escorte terug naar Ithaca. Hij onthult ook zijn naam en volledige afstamming voor de eerste keer in het verhaal, “Ik ben Odysseus zoon van Laertes, bekend onder de mensheid voor allerlei subtiliteit, zodat mijn kleos stijgt naar de hemel.”(Odyssee 9.19-20). Het is interessant dat regel 20 weerklinkt en contrasteert met die van Hermes in regel 16 van zijn Homerische Hymne (4): “een die spoedig wonderbaarlijke daden zou tonen onder de doodloze goden”.Terwijl Odysseus afdaalt naar Hādēs, ontmoet hij een sterfelijk polair tegenovergesteld, de psūkhē van Elpenor,” we hadden bij ons een zekere jeugd genaamd Elpenor, niet erg opmerkelijk voor verstand of moed” (Odyssee 10.554). De briljante Odysseus, de doorgewinterde krijger en volleerde zeeman, toont mededogen voor deze ongeëvenaarde, niet al te heldere, onhandige jeugd. Hij belooft Elpenors lichaam te begraven en een roeispaan op zijn graf te leggen. Odysseus ‘ mededogen kan voortkomen uit de Broederschap van scheepsmaten, maar waarschijnlijker is het omdat Elpenors graf het model zal zijn voor Odysseus eigen sēma, die hem binnenkort zal worden beschreven door Teiresias.

nu bevindt Odysseus zich op de grens tussen de levenden en de doden. Odysseus kan niet naar Hādēs, maar hij gaat naar het laagste niveau van de ondoden waar de doden in Hādēs net beneden zijn. “En de psūkhē kwam van (mijn) moeder, (zij) gestorven”, (Odyssee 11.85). Odysseus is in Erebeis de plaats van de eeuwige duisternis, het overgangsgebied tussen staten van zijn: levend, dood, en degenen die stierven maar niet goed werden begraven (Elpenor). Omdat Odysseus leeft, kan hij niet verder, en uiteindelijk moet hij terug te gaan—maar niet eerder, in deze plaats het dichtst bij de doden, leert hij over zijn toekomst van Teiresias de ziener:

|119 maar nadat je de vrijers in je eigen huis hebt gedood, / 120 door bedrog of openlijk, door middel van scherp brons, |121 moet je dan op reis gaan en een goed gemaakte roeispaan meenemen, |122 totdat je op een plaats komt waar de mensen niet weten wat de zee is |123 en zelfs geen voedsel eten dat gemengd is met zeezout, |124 noch weten ze iets over schepen, die aan elke kant paars zijn geschilderd, |125 en goed gemaakte roeispanen die als vleugels voor schepen zijn. 126 en Ik zal u een zeer duidelijk teken geven, dat niet verloren zal gaan in uw denken. / 127 wanneer iemand op de weg je tegenkomt / 128 en zegt dat het een winnowing shovel moet zijn die je op je stralende schouder hebt, |129 op dat moment moet je de goed gemaakte roeispaan in de grond steken |130 en mooie offers brengen aan Heer Poseidon: |131 een ram, een stier en een zwijn die zeugen bestijgt. / 132 en dan naar huis gaan en heilige hecatomben |133 aanbieden aan de onsterfelijke goden die de enorme uitgestrektheid van de hemel bezitten. / 134 offer aan hen in de juiste volgorde, de een na de ander. Wat uzelf betreft, de dood zal tot u komen uit de zee, |135 een zachte dood, dat is hoe het zal komen |en deze dood zal u doden / 136 als je je kracht verliest in een welvarende oude dag. En de mensen rondom |137 zullen gezegend worden . Alles wat ik zeg is onmiskenbaar waar.”

Odyssey 11.118-137, Sourcebook

in de diepste donkerste plaats leert Odysseus dat hij naar de hoge bergen zal reizen met een roeispaan. Wanneer hij voor het eerst iemand ontmoet die een roeispaan niet herkent als een roeispaan, weet hij dat hij zover mogelijk van de zee af is gegaan—dit is dan een andere grens.

bij het bereiken van deze grens, Odysseus moet eerst offeren aan Poseidon, dan aan alle andere goden. Maar waarom Poseidon eerst? Deze plek is de rand van zijn zeedomein en Poseidon, zoals in Odyssee 1 werd gesteld, was antagonistisch ten opzichte van Odysseus. Alle Goden hadden medelijden met hem, behalve Poseidon.”. Betekent dit dat Odysseus eindelijk hun conflict oplost? Of balanceert dit offer het feit dat hij zo ver verwijderd is van het concept van de zee dat hij kan krijgen—het afbakenen van de ultieme uitgestrektheid van Poseidon ‘ s zeedomein, en daarmee het vestigen van “uitgaande van een enkel punt,” Odyssey 1.10, een ander punt van vertrek.Volgens Teiresias keert Odysseus nu terug naar huis. Zijn reizen gaan door, net zoals de dag de nacht volgt. Altijd cirkels in cirkels, wat me terug naar de stoel leidt!… het vierde voorbeeld van “op de zetel van waaruit hij was ontstaan”. Het komt voor op Odyssey 23:

De bovenste knecht, Eurynome, gewassen en gezalfd groot-hearted Odysseus in zijn eigen huis en gaf hem een khiton en mantel, terwijl Athena hem kijken groter en sterker dan voorheen; zij maakte ook de dikke haren groeien op de top van zijn hoofd, en beneden stromen in krullen zoals hyacint bloeit; ze werpen kharis over zijn hoofd en schouders…163 kwam Hij uit het bad , op zoek als de onsterfelijken in grootte, en ging tegenover zijn vrouw op de stoel die hij had achtergelaten.

Odyssey 23.154-158, 162-165, Sourcebook

so Odysseus komt naar de tegengestelde staat van het geluk van waaruit hij zat in Hermes ‘ stoel tegenover Kalypsō in Rol 5. Hij ziet er nu uit als een god, zit op zijn eigen troon/stoel, tegenover zijn vrouw Penelope. Hij heeft zijn koninkrijk, zijn vrouw en zijn zoon terug. Dus deze cirkel is voltooid, maar binnenkort zullen er nog veel meer zijn en hij zal weer vertrekken volgens Teiresias ‘ profetie.

Odysseus en Penelope

ik begrijp niet echt wanneer Odysseus’ sterfelijk lichaam sterft, maar ik denk dat dat de ware essentie van de Odyssee is. Teiresias zegt dat Odysseus naar huis moet terugkeren en zijn dood, op hoge leeftijd, zal uit de zee komen. Maar volgens Gregory Nagy in zijn Classical Inquires “a Sampling of Comments on Odyssey Rhapsody 11”, Odysseus’ graf, waarin zijn lichaam, is op dit samenvallen van tegenstellingen. “Het is een punt waar de zee en de negatie van de zee samenvallen” —het punt waar de roeispaan, metamorfoseerd in de winnowing schep, wordt geplant en waar Odysseus Poseidon eert.

maar het einde van Odysseus’ sterfelijkheid weerklinkt zijn begin. Wanneer Odysseus wordt geboren, is het zijn grootvader van moeders kant, Autolykos, de zoon van Hermes, die Odysseus noemt (Odyssee 19.405). De naam Odysseus heeft betrekking op het Griekse werkwoord odussomai, wat kan betekenen “boos zijn op,” of “bedroefd zijn.”De impliciete wederkerigheid van dit werkwoord maakt Odysseus, “de gever en ontvanger van pijn”. Het is deze wederkerigheid die een belangrijk kenmerk is van Hermes, de god van overgangen, communicatie, van en naar, en uitwisseling. Odysseus ‘ kleos zal onsterfelijk zijn, maar aan het einde van zijn sterfelijke leven, zal het zijn goddelijke dubbelganger, Hermes zijn, die hem zal begeleiden naar Hādēs.

ik deelde enkele voorbeelden van plaatsen waar Hermes verschijnt of waarnaar wordt verwezen in de Odyssee. Heb je anderen gevonden? Neem deel aan het gesprek in het forum, hier.

Opmerkingen

Bronboek: The Ancient Greek Hero in 24 Hours Sourcebook of Original Greek Texts Translated into English, Gregory Nagy, General Editor. 2018.12.12. Online beschikbaar bij het Center for Hellenic Studies.Engelse tekst: Sourcebook Homeric Odyssey vertaald door Samuel Butler. Revised by Soo-Young Kim, Kelly McCray, Gregory Nagy, and Timothy Power

Odyssey Griekse tekst: Homer. The Odyssey met een Engelse Vertaling door A. T. Murray, PH. D. in twee delen. Cambridge, MA., Harvard University Press; London, William Heinemann, Ltd. 1919.
Online op Perseus

Ilias Griekse tekst Homerus. Homeri Opera in vijf delen. Oxford, Oxford University Press. 1920. Online bij Perseus.
Engelse tekst:
Sourcebook Homeric Iliad vertaald door Samuel Butler. Revised by Soo-Young Kim, Kelly McCray, Gregory Nagy, and Timothy Power

Homeric Hymn (4) to Hermes
The Homeric Hymns and Homerica with an English Translation by Hugh G. Evelyn-White. Homerische Hymnen. Cambridge, MA., Harvard University Press; London, William Heinemann Ltd. 1914.
Griekse tekst online op Perseus.
Engelse tekst online op Peresus.

Sourcebook Hesiodic Theogony, vertaald door Gregory Nagy.

Autenrieth: Georg Autenrieth. Een Homerisch Woordenboek voor scholen en hogescholen. New York. Harper en broers. 1891. Online bij Perseus.

klassieke vragen, Online bij CHS:
https://classical-inquiries.chs.harvard.edu/a-sampling-of-comments-on-odyssey-rhapsody-11/

Image credits

Flaxman, John: Mercury ‘ s message to Calypso, 1805.
Foto © Tate. Creative Commons CC-BY-NC-ND 3.0 (Unported)

Lykaon Painter: Jar (pelike) met Odysseus en Elpenor in de onderwereld. c 440 v.Chr.Museum of Fine Arts, Boston. publiek domein.

hoofd van Odysseus, afkomstig uit een marmeren groep, waarschijnlijk 1e eeuw n.Chr. Foto van Jastrow, van de Iliade tentoonstelling in het Colosseum, September 2006-februari 2007. Public domain, via Wikimedia Commons.

rustende Hermes, uit de villa van de Papyri in Herculaneum. Foto door Marie-Lan Nguyen (2011),
Creative Commons CC BY 2.5, via Wikimedia Commons

Flaxman, John: The Meeting of Ulysses and Penelope, 1805.
Foto © Tate. Creative Commons CC-BY-NC-ND 3.Jacqui Rossi Donlon is lid van de Kosmos Society, waar ze betrokken is geweest bij de ontwikkeling van de Gemeenschap, en is nu actief lid van de “Pylians” Odyssey vertaling/discussiegroep. Als gepensioneerde design director houdt ze van lezen en nadenken over vroege Griekse poëzie.

Tags: Hermes, Kalypso, Odysseus, Odyssey

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.